Skip to main content

Internationale handel: tussen oorlog en unie

Welkom op het Archief voor Onderwijs

Een schat aan audio en video in de klas

Benieuwd naar meer? Neem je lerarenkaart of stamboeknummer bij de hand en registreer nu gratis.

Registeer nu gratis

Reeds een account? Meld je dan hier aan.

Het wachtwoordveld is hoofdlettergevoelig.
SLUIT   X
https://onderwijs.hetarchief.be/collecties/884061

Verover de aarde: energiebronnen

Deze aflevering van Verover de aarde uit 1983 gaat over de verschillende energiebronnen ter wereld. 00:00:43 Petroleum: het zwarte goud. Ontginning en boortorens in het Midden-Oosten. 00:01:58 Premier Mohammad Mossadeq nationaliseert de petroleumindustrie in Iran op 1 mei 1951, tegen de zin van pro-westerlingen. Het Nationaal Front wint en keert zich tegen de Pahlavidynastie. Het Westen maakt zich kwaad. Een contrarevolutie doet zich voor, wanneer de Verenigde Staten en Engeland zich inmengen. In 1953 wordt Mossadeq omver geworpen en wordt de koning of ‘sjah’ teruggeroepen. 00:03:49 In 1969 ontstaat hetzelfde fenomeen, onder leiding van Khaddafi. Hij gaat echter behoedzamer te werk. De Westerlingen verlaten Libië. Khaddafi nationaliseert alle Libische petroleum. Oprichting van de Organisatie van olie-exporterende landen (OPEC) met enorme prijsstijging als gevolg. Een crisis bij ons dient zich aan. 00:06:11 Energiebesparingen zijn nodig. Infrarood kan energieverlies opsporen. Isolatie van muren en ramen is noodzakelijk. 00:07:25 Steenkool was met de industrialisering in het begin van de twintigste eeuw de belangrijkste energiebron. Ook nu zit er weer toekomst in door automatisering van de ontginning. Er is sprake van steenkoolreserves. Vloeibare steenkool wordt verbrand. 00:13:04 Petroleum is er in overvloed, maar er is geen goedkope petroleum. 00:15:48 Aardgas is er in overvloed. Er wordt hiervoor geboord in de zee. Via onderzoek wil men pijpleidingen aanleggen voor olie en aardgas en verbindingen maken tussen Rusland, Algerije en Italië. 20:18:33 Kernenergie is de jongste energiebron. Kernenergie blijkt duurder en minder populair dan voorzien, behalve in Frankrijk en Japan. 00:26:30 Een nucleaire fusie staat ons te wachten. Zonne-energie is de toekomst. 00:30:00 Hernieuwbare energie is belangrijk. Zo wordt de waterkracht al gebruikt. Energie van de getijden, de golven, de stromingen, de geothermie in vulkanen komen allen aan bod. 00:31:02 In IJsland vind je veel geisers en warmwaterbronnen. Deze dienen ter verwarming van het huis maar ook als energiebron voor fabrieken. 00:32:30 Windenergie kan gewonnen worden via windmolens. Er is veel geëxperimenteerd met windenergie, onder andere voor mineraaltankers. 00:35:57 Koeien leveren energie via biogas of methaangas, als resultaat van de fermentatie van de biomassa. 00:37:40 Suikerriet is het startproduct om bio-energie te gebruiken. Zo zijn er auto’s die op alcohol rijden. 00:39:40 De gasgenerator zal in de toekomst de biomassa omzetten in energie. 00:41:25 Via fotosynthese komt er energie vrij. Zonne-energie is altijd voorhanden. 00:44:53 Droogte in kale gebieden is een probleem. De enige energiebron rond de Sahara is brandhout, maar ook dat hout is schaars. Biogas kan de oplossing vormen voor veel problemen, onder andere voor het leveren van water en vuur. 00:57:02 Zonne-energie is ook handig in de medische sector. Zo worden medicijnen bewaard in koelkasten die op zonne-energie werken. 00:59:30 Professor Gerard O’Neill van NASA, de National Aeronautics and Space Administration, voorspelt dat zonne-energie de grootste energiebron van de toekomst wordt. Of misschien ligt de toekomst in de ruimte, wanneer mensen die zullen koloniseren.

24-05-1983
VRT

Journaal: Europees energieplan

Europa teert te veel op energiebronnen van buitenaf. De Europese Commissie heeft daarom een actieplan voorgesteld om Europa minder afhankelijk te maken van onder andere Rusland, voor de invoer van gas en olie. Volgens de Commissie kan dat door de gas- en elektriciteitsnetwerken beter met elkaar te verbinden, door minder energie te verbruiken en in te zetten op hernieuwbare energiebronnen. Maroš Šefčovič, vicevoorzitter van de Europese Commissie, noemt dit het meest ambitieuze energievoorstel sinds de Europese Gemeenschap van Kolen en Staal (EGKS). Peter Van Kemseke, kabinetsmedewerker van de Europese Commissie, stelt dat onze energiemarkt niet naar behoren werkt. We kunnen nog veel kosten besparen en moeten barrières weghalen, zodat de consument minder betaalt. Rebecca Harms, fractieleidster van de Europese Groene Partij, noemt de intentie te vaag. Aardgas wordt soms ook ingezet als politiek middel. Zo krijgen wanbetalers of groepen met een andere politieke of religieuze voorkeur vaak geen toegang meer tot gas. Er is sprake van een ‘gasruzie’ tussen Rusland en Oekraïne. Oekraïne stuurt geen gas meer door naar het oosten, dat in handen is van pro-Russische rebellen. De Russische president Vladimir Putin vindt dat het zaakje “smaakt naar genocide”.

25-02-2015
VRT

Journaal: Chinese dumping van zonnepanelen

De Europese Commissie onderzoekt of China zonnepanelen onder de normale prijs dumpt op de Europese markt. In enkele jaren tijd zouden Chinese fabrikanten met goedkope zonnepanelen 80% van de Europese markt ingepalmd hebben, omdat ze subsidies krijgen van de Chinese overheid. Zonnepanelenfabrikant Photovoltech in Tienen moet in oktober de deuren sluiten. Ook in Duitsland klaagt men de oneerlijke concurrentie aan. Milan Nitzschke, van EU Prosun, klaagt Chinese dumping aan. De Chinese verkoopprijs ligt lager dan de Europese kostprijs, wat concurrentie quasi onmogelijk maakt. Europees commissaris voor Handel Karel De Gucht laat een onderzoek uitvoeren. Als er blijk is van dumping, kan Europa invoertaksen opleggen. John Clancy, woordvoerder van de Europese Commissie, hoopt dat Chinese bedrijven bereid zijn mee te werken aan het onderzoek. De Verenigde Staten belasten de import van zonnepanelen uit China al extra. China vreest fabriekssluitingen, ontslagen en een handelsoorlog. Angela Merkel pleit voor een dialoog in plaats van een gevecht.

06-09-2012
VRT

Journaal: Trump belooft meer jobs

Eén van de punten waarmee Trump campagne voerde was het behoud van werkgelegenheid. Hij wilde banen terugbrengen naar de Verenigde Staten en de oude industrie er terug bovenop helpen. Correspondent Björn Soenens trekt naar Braddock, Pennsylvania. In de jaren 1970 raakte Braddock in verval en verloor bijna iedereen zijn werk door de teloorgang van de staalindustrie. John Fetterman, burgemeester van Braddock, heeft een boodschap voor Trump: koop Amerikaans staal in plaats van Chinees. “Make this part of America great again”, stelt hij.

16-01-2017
VRT

Koppen: Belgische textielsector in nood

Deze reportage van Koppen gaat over de textielindustrie in België. China importeert, zonder invoerbeperking, kleding tegen dumpingprijzen. Vakbonden noemen dit oneerlijke concurrentie, want de Chinese overheid subsidieert haar eigen industrie à volonté. Voor de Belgische textielindustrie is dit een ramp. In Sint-Niklaas, het hart van de Vlaamse textielindustrie, doet dat pijn. Carine Wymeersch van breigoedfabrikant Wymeersch die vertelt hoe ze van drie ploegen naar één ploeg zijn overgeschakeld. Klanten willen niet meer betalen voor Belgische prijzen. De grote merken vertrokken allemaal naar China. Beelden van breigoedfabrikant Depoortere, die op de rand van de afgrond staat. Mireille Depoortere verklaart dat het bedrijf zelf niet langer de prijzen opstelt, maar dat ze een maximumprijs krijgen opgelegd, waar ze meestal niet aan kunnen voldoen. Bijgevolg trekt de koper naar een goedkopere fabrikant in bijvoorbeeld Turkije. Volgens Mireille staan ze machteloos. Beelden van werknemers die getuigen hoe bedrijven één voor één sluiten. Hun toekomst is onzeker. Ze vragen zich af waarom de Belgische regering geen maatregelen treft tegen China.

28-04-2005
VRT

Journaal: Trump bekritiseert Europa

Trump keurt het vluchtelingenbeleid af van de Duitse bondskanselier Angela Merkel. De Brexit vindt Trump echter geweldig, en hij voorspelt dat nog meer landen de Europese Unie zullen verlaten. Beelden van Trump aan tafel met een journalist van de Duitse krant Bild en Michael Gove, Britse minister van Justitie. Volgens Trump is Merkel door haar vluchtelingenbeleid dé boosdoener van de crisis. Merkel reageert onderkoeld en diplomatisch. Zij blijft overtuigt dat de 27 lidstaten moeten samenwerken. Ook Margaritis Schinas, woordvoerder van de Europese Commissie, reageert laconiek en afwijkend. Ook op het automerk BMW heeft Trump commentaar. Hij dreigt forse invoertaksen op te leggen, als het bedrijf doorgaat met haar plannen om een fabriek in Mexico te bouwen. Duits Europees parlementslid Elmar Brok denkt niet dat dit zomaar kan, anders ontstaat een handelsoorlog.

16-01-2017
VRT

Journaal: Trump dreigt met invoertaks voor Mexico

Trump dreigt met een invoertaks van 20% op alle Mexicaanse producten die Amerika binnenkomen. Zo wil hij Mexico toch nog laten opdraaien voor de bouw van de muur op de grens. De muur van Trump dreigt de Noord-Amerikaanse Vrijhandelsovereenkomst (NAFTA) op te blazen en een handelsoorlog uit te lokken. Luis Videgaray, de Mexicaanse minister van Buitenlandse Zaken speelt de bal terug. Veel producten, onder meer fruit, groenten en televisies, komen uit Mexico. De Mexicanen kunnen het geld voor de muur op hun beurt weer doorrekenen aan Amerika. Voorlopig blijft de invoertaks een dreigement en geen feit.

27-01-2017
VRT

Journaal: importtaks tegen dumping van zonnepanelen

Karel De Gucht, Europees commissaris voor Handel, heeft beslist om zware invoerrechten te heffen op goedkope Chinese zonnepanelen. De Gucht beticht China ervan zonnepanelen onder de prijs op de Europese markt te dumpen. Europese producenten worden zo op een oneerlijke manier beconcurreert. Beelden van de Chinese producent. China is in twee jaar tijd de grootste speler op de zonnepanelenmarkt geworden. Dit kon dankzij dumpingprijzen, dat zijn prijzen die ver onder de kostprijs liggen. Volgens De Gucht zou China de prijs met 88% moeten verhogen om met de normale prijs overeen te komen. De Europese Commissie legt een importtaks op van 77%. Zonnepanelen zullen dus duurder worden voor de Europese consument. China dreigt met een handelsoorlog, maar De Gucht vreest niet.

04-06-2013
VRT

Journaal: Europese normen voor voedselveiligheid

Fruit en groenten die van buiten Europa worden ingevoerd, worden sinds dit jaar extra gecontroleerd door inspecteurs van het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (FAVV). Ze worden getest op kleurstoffen en pesticiden. Reportage van de veiling in Mechelen. Een inspecteur neemt enkele kroppen sla mee voor controle. Sabine Devlieghere van het FAVV licht toe hoe er vroeger aparte regels waren voor elke lidstaat. Nu zijn er Europese normen: de Maximale Residu Limiet of MRL.

24-06-2010
VRT

Journaal: vrijere handel tussen Europa en VS

Obama wil een vrijere handel tussen de Verenigde Staten en Europa. De VS en Europa hebben al een verregaande handelsrelatie, maar beide partijen mikken op een echte transatlantische handelszone. Die moet extra jobs en economische groei opleveren. Beelden uit de fabriek van Audi in Vorst. Wanneer Audi zich in Amerika wil vestigen, gelden daar andere veiligheidsregels en dat kost geld. Een vrijhandelsakkoord moet dat stroomlijnen. Karel De Gucht, Europees commissaris voor Handel, geeft meer uitleg. Toch zullen niet alle wetten vervallen. Zo mag Amerikaans rundvlees met hormonen hier nog steeds niet binnen. Handel tussen de VS en Europa is nu al goed voor een derde van de wereldhandel. José Manuel Barroso, voorzitter van de Europese Commissie, erkent dat onderhandelingen niet makkelijk, maar wel dringend zijn.

13-02-2013
VRT

De vrije markt: de America First-politiek van Trump

In deze aflevering van De vrije markt vragen de gasten zich af of Donald Trumps America First-politiek het einde betekent voor de vrijhandel. Beelden van Trump die verklaart bruggen en wegen aan te leggen en minder uitkeringen uit te delen, opdat meer mensen terug zouden werken. Amerikaanse handen en Amerikaanse jobs zullen Amerika terug heropbouwen, stelt hij. Er zijn twee simpele regels: “Koop Amerikaans, huur Amerikaans”. In de studio praat Lieven Verstraete over de eerste slachtoffers van het America First-regime. Beelden van Trump die zich tijdens zijn eerste werkdag als president terugtrekt uit het Trans-Pacific Partnership (TPP), een vrijhandelsakkoord tussen Amerika en twaalf Aziatische landen. Trump waarschuwt Amerikaanse CEO’s voor de gevolgen als ze hun bedrijf zouden delokaliseren. Hij wil dit ten zeerste ontmoedigen via stevige invoertaksen. Terug in de studio buigen de gasten Marc Lambotte, CEO van Agoria, en Bogdan Vanden Berghe, algemeen directeur bij 11.11.11, zich over de kwestie. Beide heren vrezen voor de gevolgen en bespreken de impact op vrijhandel, oneerlijke concurrentie en invoerrechten.

28-01-2017
VRT

Journaal: Nederland stelt Benelux ter discussie

Verschillende politieke partijen in Nederland pleiten ervoor om de Benelux af te schaffen of toch minstens z'n taken drastisch te beperken. De Benelux is het samenwerkingsverband tussen België, Nederland en Luxemburg, opgericht in 1944 als douane-unie. In Brussel overleggen de verschillende landen. Luc Willems, adjunct secretaris-generaal van de Benelux, geeft uitleg. De Benelux is volgens hem handig voor projecten die op Europees niveau nog niet gerealiseerd kunnen worden. Zo is er in de Benelux een politiesamenwerking over de grenzen heen. De Benelux is een soort laboratorium voor Europese samenwerking. Beelden uit 2008 waarop te zien is hoe de drie landen een verdrag tekenen om de Benelux te moderniseren. Mark Verheijen, lid van de Nederlandse liberale partij VVD, reageert. Volgens hem werkte de Benelux goed in het verleden, maar is er geen toekomstperspectief.

03-04-2013
VRT

Schooltelevisie: douane, importtaksen en de Benelux

In deze aflevering van Schooltelevisie uit 1966 geeft presentator Rob Balieu uitleg over de aan- en afwezigheid van douanemuren. Wat gebeurt er met de invoerrechten bij de sloop van een douanemuur? Welke zijn voor België belangrijke mijlpalen geweest bij zo’n afbraak? Ballieu schetst kort de geschiedenis van de Benelux, de Belgisch-Luxemburgse Economische Unie. Hij licht de Europese Economische Gemeenschap (EEG) toe en praat over het belang van de uitwendige douanemuur.

16-04-1966
VRT

De vrije markt: wereldhandelsakkoord in Bali

Actuagast is Bogdan Vanden Berghe, algemeen directeur van 11.11.11. Hij vertelt over de economische actualiteit van deze week. Er is een nieuw handelsakkoord ondertekend door de Wereldhandelsorganisatie, WTO, in Bali. Het akkoord handelt over financiële steun aan armere landen en het doorbreken van handelsbarrières. Beelden van de persconferentie van voorzitter Roberto Azevêdo bij de voorstelling van het handelsakkoord. Vanden Berghe staat sceptisch tegenover het akkoord. Hij vertelt ook over de voedselzekerheidsproblematiek, met name in India, waarvoor dit akkoord geen oplossing biedt. Beelden van rellen bij de eerste vergadering van de WTO. Zijn de andersglobalisten nog altijd even relevant? Vanden Berghe is ervan overtuigd dat de andersglobalisten nog steeds invloed uitoefenen op het beleid, maar eerder op bilaterale akkoorden tussen staten en op het debat voor fiscale hervormingen.

14-12-2013
VRT

Deze video toevoegen aan



Of maak een nieuwe collectie aan



Toevoegen
0

Internationale handel: tussen oorlog en unie


Alexander Callewaert's picture
Alexander Callewaert

Deze collectie is gemaakt voor lessen binnen het vak economie in de tweede en derde graad van het secundair onderwijs.

HANDELSBELEMMERINGEN: ARGUMENTEN

ZELFVOORZIENINGSARGUMENT

FRAGMENT 1
In dit fragment uit Verover de aarde over de energievoorziening in de wereld in 1983, worden de verschillende energiebronnen besproken en kijken de reportagemakers naar de toekomst. Sinds het ontstaan van de organisatie van olie-exporterende landen (OPEC), waardoor de olieprijs...

Toon meer

Onderwijsniveau

Vakken

Laatst gewijzigd

14-09-2018